Üretim makinelerinin yalnızca hareket etmesini değil; doğru koşul oluştuğunda, doğru sırayla ve operatörün takip edebileceği biçimde çalışmasını sağlayan İzmit Otomasyon çözümleri geliştiriyoruz.
Uydurukcum olarak otomasyon projesine doğrudan PLC seçerek başlamıyoruz. Önce makinenin veya üretim prosesinin ne yapması gerektiğini, hangi hareketlerin bulunduğunu, hangi saha bilgilerinin izleneceğini ve operatörün sistemi nasıl kullanacağını belirliyoruz.
Ardından kontrol altyapısını;
Üretim İhtiyacı → Saha Bilgisi → Kontrol Kararı → Hareket → Geri Bildirim → Operatör Kontrolü
mantığıyla oluşturuyoruz.
Yeni makine otomasyonu, mevcut PLC programının geliştirilmesi, HMI ekranları, motor sürücüleri, servo-step uygulamaları, saha I/O sistemleri, otomasyon revizyonu ve arıza tespiti çalışmalarını aynı teknik mimarinin parçaları olarak değerlendiriyoruz.
İzmit Otomasyon Çözümleri
Bir otomasyon sisteminin başarısı kullanılan PLC markasından daha fazlasına bağlıdır.
Üretim makinesi üzerinde;
- sensörler,
- PLC,
- HMI,
- motor sürücüleri,
- servo sistemleri,
- step motorlar,
- dijital ve analog I/O,
- elektrik panosu,
- pnömatik veya hidrolik hareketler
aynı çalışma senaryosu içerisinde birbirine bağlı olabilir.
Bu nedenle projeyi yalnız yazılım tarafından değil, makinenin gerçek çalışma davranışından başlayarak ele alıyoruz.
Temel hedef:
Makineyi çalıştırmak değil, üretim sürecini kontrol edilebilir hale getirmektir.
Otomasyon Sisteminin Temel Görevi Nedir?
Otomasyon sistemi sahadaki fiziksel bilgileri okuyarak üretim prosesini yönetir.
Örneğin bir makine;
ürünün geldiğini algılar, parçayı sabitler, gerekli motor veya hareket sistemini çalıştırır, işlemin tamamlandığını kontrol eder ve ardından bir sonraki üretim adımına geçer.
Bu yapı içerisinde her hareketin belirli bir nedeni ve tamamlanma koşulu bulunmalıdır.
Sağlıklı bir kontrol mantığı:
Algıla → Şartları Kontrol Et → Hareketi Başlat → Sonucu Doğrula → Sonraki Adıma Geç
yaklaşımıyla çalışır.
İzmit Endüstriyel Otomasyon
Endüstriyel otomasyon; tek bir ekipmanın açılıp kapanmasından daha geniş bir kontrol yapısını ifade eder.
Makinenin;
- çalışma modları,
- üretim sırası,
- motorları,
- sensörleri,
- proses değerleri,
- alarmları,
- operatör komutları
tek kontrol mantığı altında yönetilebilir.
Üretim yapısı büyüdükçe yalnız cihaz sayısı değil, sistem içerisindeki veri ve izin ilişkileri de artar.
Bu nedenle endüstriyel otomasyon projesinin kontrol mimarisi en başta doğru oluşturulmalıdır.
İzmit Makine Otomasyonu
Yeni veya mevcut üretim makinelerinde otomasyon sistemi mekanik hareketlerin belirli bir çalışma mantığına göre yönetilmesini sağlar.
Bir makinede motorun dönmesi, valfin açılması veya silindirin ileri gitmesi tek başına otomasyon değildir.
Sistemin;
Ne zaman? → Hangi şartla? → Ne kadar süre? → Hangi geri bildirimle?
çalışacağı tanımlanmalıdır.
Makine otomasyonunda;
- otomatik çevrim,
- manuel kullanım,
- bakım hareketleri,
- ürün reçeteleri,
- alarm sistemi,
- üretim parametreleri
proses ihtiyacına göre oluşturulabilir.
Yeni Makine Otomasyonu
Yeni geliştirilen makinelerde mekanik tasarım ile otomasyon sisteminin birbirinden tamamen bağımsız ilerlemesi ilerleyen aşamalarda gereksiz revizyonlara neden olabilir.
Sensör noktaları, motorlar, valfler, servo eksenler ve kontrol paneli makinenin çalışma senaryosuyla birlikte değerlendirilmelidir.
Yeni makine projesini:
Fonksiyon → Hareket → I/O → Kontrol → Operatör → Test
sırasıyla ele alıyoruz.
Bu yaklaşım kontrol sisteminin makinenin gerçek üretim amacına göre kurulmasını sağlar.
Özel Makine Otomasyonu
Standart makine çözümlerinin yeterli olmadığı proseslerde üretime özel otomasyon senaryoları gerekebilir.
Örneğin;
- ürün taşıma,
- kesme,
- pozisyonlama,
- besleme,
- sıkıştırma,
- paketleme,
- proses kontrolü
gibi görevlerin aynı makine içerisinde koordineli şekilde yürütülmesi gerekebilir.
Özel makine otomasyonunda hazır bir PLC programını farklı makinelere uyarlamak yerine proses mantığı sıfırdan değerlendirilmelidir.
İzmit PLC Programlama
PLC, saha bilgilerini okuyarak makinenin hangi hareketi ne zaman gerçekleştireceğine karar veren temel kontrol elemanlarından biridir.
Ancak PLC programlama yalnızca giriş ve çıkış adreslerini birbirine bağlamak değildir.
Gerçek üretim programı içerisinde;
- çalışma modları,
- sekanslar,
- interlocklar,
- zamanlamalar,
- alarmlar,
- sayaçlar,
- ürün parametreleri,
- haberleşme
aynı yapı içerisinde yönetilebilir.
Programın ileride yapılacak bakım ve arıza çalışmalarında anlaşılabilir olması da önemlidir.
Siemens PLC Programlama
Siemens PLC sistemleri farklı makine ve üretim uygulamalarında kullanılabilir.
Uydurukcum hizmet kapsamındaki S7-1200 ve S7-300 sistemlerinde proje ihtiyacına göre;
- yeni PLC yazılımı,
- mevcut program revizyonu,
- I/O entegrasyonu,
- HMI bağlantısı,
- sürücü kontrolü,
- arıza analizi
çalışmaları gerçekleştirilebilir.
Siemens tarafında kontrol sistemini yalnız yazılım ortamında değil, gerçek saha sinyalleri ve makine hareketleriyle birlikte değerlendiriyoruz.
TIA Portal Çalışmaları
TIA Portal tabanlı sistemlerde donanım konfigürasyonu, PLC tag yapısı, program blokları ve HMI ilişkisi aynı proje içerisinde yönetilebilir.
Çalışma sırasında yalnız program koduna değil;
- cihaz yapısına,
- I/O adreslerine,
- haberleşmeye,
- HMI tag’lerine,
- saha karşılıklarına
da bakılmalıdır.
Özellikle mevcut sistem revizyonlarında program ile gerçek makine arasındaki eşleşmenin korunması önemlidir.
Delta PLC Programlama
Delta PLC bulunan mevcut makinelerde program geliştirme ve kontrol sistemi çalışmaları proje kapsamına göre gerçekleştirilebilir.
Makine üzerinde değişiklik yapılacaksa yalnız eklenecek fonksiyon değil, mevcut sekansın bu değişiklikten nasıl etkileneceği de değerlendirilmelidir.
GMT PLC Programlama
GMT PLC sistemlerinde yeni kontrol senaryosu veya mevcut program üzerinde revizyon ihtiyacı oluşabilir.
Programlama çalışmasını marka üzerinden değil, makinenin gerçek proses ihtiyacı üzerinden ele alıyoruz.
PLC Program Revizyonu
Üretim makineleri yıllar boyunca aynı şekilde kullanılmayabilir.
Yeni ürün, yeni sensör, farklı motor, yeni sürücü veya farklı çalışma senaryosu mevcut programda değişiklik gerektirebilir.
Program revizyonunda:
Mevcut Yedek → Program Analizi → Değişiklik → Saha Testi → Güncel Yedek
yaklaşımını kullanmak önemlidir.
Çalışan sisteme mevcut yapıyı anlamadan yapılan değişiklikler makinenin başka fonksiyonlarını etkileyebilir.
HMI Programlama
HMI, makinenin operatör tarafından kontrol edildiği ana arayüzdür.
İyi hazırlanmış HMI ekranlarının görevi yalnızca görsel olarak düzenli görünmek değildir.
Operatörün;
- makine durumunu,
- çalışma modunu,
- üretim parametrelerini,
- alarmı,
- beklenen şartı
kolayca anlayabilmesi gerekir.
Bu nedenle ekran yapısını gerçek kullanım senaryosuna göre planlıyoruz.
HMI Alarm ve Diagnostik Ekranları
Makine durduğunda yalnızca:
“Arıza”
mesajının görülmesi bakım açısından sınırlı bilgi sağlar.
Bunun yerine;
“Transfer motoru sürücü hazır bilgisi alınamadı”
gibi gerçek eksik şartı gösteren alarm ifadeleri arıza alanının daha hızlı anlaşılmasını sağlayabilir.
Diagnostik yapıyı otomasyon sisteminin önemli bir parçası olarak değerlendiriyoruz.
Manuel ve Otomatik Çalışma Modları
Üretim makinelerinde otomatik çalışma kadar bakım ve ayar amaçlı manuel kullanım da önemlidir.
Sistem ihtiyacına göre;
Otomatik Mod → Üretim
Manuel Mod → Bakım ve Test
Ayar Modu → Makine Hazırlığı
gibi farklı çalışma seviyeleri oluşturulabilir.
Her çalışma modunun hangi hareketlere izin vereceği proje ihtiyacına göre belirlenmelidir.
Ürün Reçeteleri ve Parametre Yönetimi
Aynı makine farklı ürünlerle çalışıyorsa her ürün için farklı süre, hız veya pozisyon değerleri gerekebilir.
Bu durumda operatörün her üretim değişiminde çok sayıda değeri manuel olarak değiştirmesi yerine reçete sistemi kullanılabilir.
Reçeteler;
- motor hızları,
- zamanlar,
- servo pozisyonları,
- proses set değerleri
gibi bilgileri içerebilir.
Bu yapı ürün değişimlerini daha kontrollü hale getirir.
Otomasyon Panosu
Otomasyon panosu kontrol sisteminin fiziksel merkezidir.
Makinenin yapısına göre pano içerisinde;
- PLC,
- güç kaynakları,
- I/O modülleri,
- röleler,
- kontaktörler,
- motor koruma elemanları,
- sürücüler,
- servo sürücüler,
- haberleşme cihazları
bulunabilir.
Pano yalnızca cihazların monte edildiği alan olarak görülmemelidir.
Terminal düzeni, güç ve kontrol ayrımı, bakım erişimi ve ileride yapılabilecek genişlemeler de dikkate alınmalıdır.
Makine Elektrik Otomasyonu
PLC yazılımının doğru olması tek başına makinenin çalışmasını sağlamaz.
PLC’nin oluşturduğu komutun gerçek motor veya aktüatöre ulaşması için elektrik sisteminin de doğru çalışması gerekir.
Temel ilişki:
Besleme → Koruma → Kontrol → PLC → Çıkış → Saha Ekipmanı
şeklindedir.
Bu nedenle elektrik ve otomasyon sistemlerini birbirinden tamamen ayrı iki çalışma olarak değerlendirmiyoruz.
Motor Sürücüleri
Motor sürücüleri üretim makinelerinde motor hızının ve çalışma davranışının kontrol edilmesinde kullanılabilir.
Sürücü entegrasyonunda;
- motor bilgileri,
- hız referansı,
- çalışma komutu,
- hızlanma-yavaşlama,
- hata bilgileri
proses ihtiyacına göre değerlendirilmelidir.
PLC ile sürücü arasında yalnız çalıştırma komutu değil, diagnostik veriler de kullanılabilir.
Motor Sürücüleri Devreye Alma
Yeni veya değiştirilmiş sürücünün makineye uygun şekilde parametrelenmesi gerekir.
Eski cihazın yerine yeni sürücü bağlamak her zaman yeterli değildir.
Motor özellikleri, kontrol yöntemi ve mevcut makine senaryosu değerlendirilerek sistem kontrollü şekilde test edilmelidir.